Leukemieën
Ethiologie
De term leukemie wordt gebruikt voor een tumoreuze ontaarding van hematopoëtische cellen in het beenmerg. In het verloop van de leukemie wordt geleidelijk het gehele beenmerg vervangen door de neoplastische cellen, wat het uitvallen van de functie van het beenmerg tot gevolg heeft. De tumorcellen zijn veelal ook aanwezig in het bloed, maar dit is geen absolute voorwaarde.
Als de tumorcel alleen in het beenmerg te vinden is, spreken we van aleukemische leukemie. Als wel tumorcellen in het bloed terechtkomen, spreken we van een leukemische leukemie. De tumorcellen kunnen uitzaaien in diverse organen, met name in de milt, lymfeknopen en lever.
Bij dieren treffen we vooral leukemieën met lymfocyten aan en we spreken dan van lymfatische leukemie. Hoewel leukemieën bij alle diersoorten voorkomen, spelen ze vooral bij gezelschapsdieren een belangrijke rol. Bij gezelschapsdieren wordt lymfatische leukemie onderscheiden van het maligne lymfoom (zie hierna). Het maligne lymfoom is eveneens een tumor uit de lymfoïde reeks, maar vindt zijn oorsprong in een orgaan buiten het beenmerg. Het onderscheid tussen deze twee tumortypen is echter niet altijd even duidelijk. Een secundaire leukemie kan bij een maligne lymfoom voorkomen, maar een lymfatische leukemie kan ook solide organen infiltreren.
Op basis van de celmorfologie worden de lymfatische leukemieën geclassificeerd als een acute lymfoblastaire leukemie en een chronische lymfocytaire leukemie.
De etiologie van lymfatische leukemie bij de hond is nog steeds onduidelijk, hoewel incidenteel een retrovirus met eigenschappen van een lentivirus is geïsoleerd uit de mononucleaire cellen in het bloed van een leukemische hond. Tot voor kort werd bij de kat een infectie met het feline leukemievirus (FeLV; zie later) meestal verantwoordelijk gehouden voor de leukemie. De meeste katten met acute lymfoblastaire leukemie waren FeLV-positief, terwijl de meeste dieren met een chronische lymfocytaire leukemie FeLV-negatief waren. Met de gewijzigde FeLV-incidentie als gevolg van wereldwijde vaccinatie en stamping out in Nederland, komen FeLV-negatieve leukemieën wat vaker voor.
Symptomen
Diagnose
Therapie
Complicaties